| 20:1 | ἔστιν ἔλεγχος ὃς οὐκ ἔστιν ὡραῖος καὶ ἔστιν σιωπῶν καὶ αὐτὸς φρόνιμος | Quam bonum est arguere, quam irasci, et confitentem in oratione non prohibere ! | ሀለወ፡ ዘይጌሥጽ፡ እንዘ፡ ኢኮነ፡ ለሠናይ፡ ወሀለወ፡ ዘያረምም፡ እንዘ፡ ጠቢብ፡ ውእቱ። | 有一種責備不合時宜；也有人保持緘默，反顯為智慧。 |
|---|
| 20:2 | ὡς καλὸν ἐλέγξαι ἢ θυμοῦσθαι | Concupiscentia spadonis devirginabit juvenculam : | ይኄይስ፡ ትገሥጽ፡ እምትሒስ፡ ወቦ፡ ዘይትጋነይ፡ እስመ፡ በኀጢኡ፡ ተስእኖ። | 責備總比動怒好。 |
|---|
| 20:3 | καὶ ὁ ἀνθομολογούμενος ἀπὸ ἐλαττώσεως κωλυθήσεται | sic qui facit per vim judicium iniquum. | — | 承認過錯的人必免於受害。 |
|---|
| 20:4 | ἐπιθυμία εὐνούχου ἀποπαρθενῶσαι νεάνιδα οὕτως ὁ ποιῶν ἐν βίᾳ κρίματα | Quam bonum est correptum manifestare pœnitentiam ! sic enim effugies voluntarium peccatum. | ከመ፡ ይፈቱ፡ ኅጽው፡ ወለተ፡ ድንግለ፡ ከማሁ፡ ዘይፈቱ፡ የዐምፅ፡ ፍትሐ። | 太監想要玷污處女，那以強暴施行審判的人也是如此。 |
|---|
| 20:5 | ἔστιν σιωπῶν εὑρισκόμενος σοφός καὶ ἔστιν μισητὸς ἀπὸ πολλῆς λαλιᾶς | Est tacens qui invenitur sapiens : et est odibilis qui procax est ad loquendum. | ወቦ፡ እንዘ፡ ያአምር፡ ዘያረምም፡ ወቦ፡ ዘያጸልእ፡ ርእሶ፡ በብዝኀ፡ ነቢቡ። | 有人緘默，反顯為智慧；也有人因多言而被人厭惡。 |
|---|
| 20:6 | ἔστιν σιωπῶν οὐ γὰρ ἔχει ἀπόκρισιν καὶ ἔστιν σιωπῶν εἰδὼς καιρόν | Est tacens non habens sensum loquelæ : et est tacens sciens tempus aptum. | ወቦ፡ ዘያረምም፡ እስመ፡ ኢያአምር፡ ዘያወሥእ፡ ወቦ፡ ዘያረምም፡ እስከ፡ ይረክብ፡ ጊዜሁ። | 有人緘默，是因無話可答；也有人緘默，是因知道時機。 |
|---|
| 20:7 | ἄνθρωπος σοφὸς σιγήσει ἕως καιροῦ ὁ δὲ λαπιστὴς καὶ ἄφρων ὑπερβήσεται καιρόν | Homo sapiens tacebit usque ad tempus : lascivus autem et imprudens non servabunt tempus. | ወብእሲ፡ ጠቢብ፡ ያረምም፡ እስከ፡ ይረክብ፡ ጊዜሁ፡ ወአብድሰ፡ ወዝሉፍ፡ በከመ፡ ረከበ፡ ይነብብ። | 智慧人靜默等候時機，誇口的愚人卻錯過時機。 |
|---|
| 20:8 | ὁ πλεονάζων λόγῳ βδελυχθήσεται καὶ ὁ ἐνεξουσιαζόμενος μισηθήσεται | Qui multis utitur verbis lædet animam suam : et qui potestatem sibi sumit injuste, odietur. | ለዘያበዝኅ፡ ነቢበ፡ ይትቋጥዕዎ፡ ወለዘኒ፡ ያዐቢ፡ ርእሶ፡ ይጸልእዎ። | 多言的人必被人厭惡，擅自攬權的人必被人憎恨。 |
|---|
| 20:9 | ἔστιν εὐοδία ἐν κακοῖς ἀνδρί καὶ ἔστιν εὕρεμα εἰς ἐλάττωσιν | Est processio in malis viro indisciplinato, et est inventio in detrimentum. | ቦ፡ ሰብእ፡ ዘምንዳቤሁ፡ ያ[ሤ]ኅቶ፡ ወቦ፡ ዘእንዘ፡ ይረክብ፡ ኢይነብሮ። | 有人在禍患中反得亨通；也有人所得的反成虧損。 |
|---|
| 20:10 | ἔστιν δόσις ἣ οὐ λυσιτελήσει σοι καὶ ἔστιν δόσις ἧς τὸ ἀνταπόδομα διπλοῦν | Est datum quod non est utile, et est datum cujus retributio duplex. | ቦ፡ ዘይሁበከ፡ ወካዕበቶ፡ ይትፈደየከ። | 有一種餽贈對你無益；也有一種餽贈，其回報是加倍的。 |
|---|
| 20:11 | ἔστιν ἐλάττωσις ἕνεκεν δόξης καὶ ἔστιν ὃς ἀπὸ ταπεινώσεως ἦρεν κεφαλήν | Est propter gloriam minoratio, et est qui ab humilitate levabit caput. | ወቦ፡ ዘእንዘ፡ ይጼነስ፡ ያዐቢ፡ ርእሶ፡ ወቦ፡ ዘይከብር፡ በአትሕቶ፡ ርእሱ። | 有人因榮耀反致卑微；也有人從卑微中抬起頭來。 |
|---|
| 20:12 | ἔστιν ἀγοράζων πολλὰ ὀλίγου καὶ ἀποτιννύων αὐτὰ ἑπταπλάσιον | Est qui multa redimat modico pretio, et restituens ea in septuplum. | ወቦ፡ ዘይሠይጥ፡ ብዙኀ፡ በኅዳጥ፡ ወየኀሥሥ፡ ይረስዮ፡ ምስብዔቶ። | 有人以少價買得許多，卻要為此償付七倍的代價。 |
|---|
| 20:13 | ὁ σοφὸς ἐν λόγοις ἑαυτὸν προσφιλῆ ποιήσει χάριτες δὲ μωρῶν ἐκχυθήσονται | Sapiens in verbis seipsum amabilem facit : gratiæ autem fatuorum effundentur. | ዘጠቢብ፡ በቃሉ፡ ያስተቄርብ፡ ርእሶ፡ ጸጋሆሙ፡ ለአብዳን፡ አልባቲ፡ ሞገስ። | 言語有智慧的人必使自己得人喜愛，愚人的恩惠卻徒然虛擲。 |
|---|
| 20:14 | δόσις ἄφρονος οὐ λυσιτελήσει σοι οἱ γὰρ ὀφθαλμοὶ αὐτοῦ ἀνθ’ ἑνὸς πολλοί | Datus insipientis non erit utilis tibi : oculi enim illius septemplices sunt. | ይሁብ፡ አብድ፡ ዘአልቦቱ፡ በቊዐ፡ ለእመኒ፡ ኅዳጠ፡ ወሀብ፡ ብዙኀ፡ ይመስሎ፡ ለልቡ፡ ዘጸገወከ። | 愚人的餽贈對你無益，因為他的眼目所求的是加倍償還。 |
|---|
| 20:15 | ὀλίγα δώσει καὶ πολλὰ ὀνειδίσει καὶ ἀνοίξει τὸ στόμα αὐτοῦ ὡς κῆρυξ σήμερον δανιεῖ καὶ αὔριον ἀπαιτήσει μισητὸς ἄνθρωπος ὁ τοιοῦτος | Exigua dabit, et multa improperabit : et apertio oris illius inflammatio est. | ወእመኒ፡ ኅዳጠ፡ ወሀብከ፡ ከመ፡ ዘብዙኀ፡ ወሀበከ፡ ይዘረክየከ፡ ወያዐቢ፡ አፉሁ፡ ላዕሌከ፡ ወየዐውድ፡ ይንግር፡ ለከ፡ ዘወሀብከ። ዮም፡ ለእመ፡ ወሀብከ፡ ጌሠመ፡ ይትፈደየከ፡ መጽልእ፡ ዘከመዝ፡ ሰብእ። | 他施與得少，責罵卻多，並像傳令官一樣張口喧嚷；今日借出，明日就索回。這樣的人實在可憎。 |
|---|
| 20:16 | μωρὸς ἐρεῖ οὐχ ὑπάρχει μοι φίλος καὶ οὐκ ἔστιν χάρις τοῖς ἀγαθοῖς μου | Hodie fœneratur quis, et cras expetit : odibilis est homo hujusmodi. | አብድሰ፡ ይብል፡ ኢይፈቅድ፡ ዐርከ፡ ምንተ፡ ይበቊዐኒ፡ እስመ፡ ኢይረክብ፡ ዕሴተ፡ እንተ፡ ገበርኩ፡ ሠናይተ፡ እለኒ፡ ይሴሰዩ፡ እክልየ፡ ያሐሥሙ፡ አፉሆሙ፡ ላዕሌከ። | 愚人說：『我沒有朋友，我的善行也得不到感謝。』 |
|---|
| 20:17 | οἱ ἔσθοντες τὸν ἄρτον αὐτοῦ φαῦλοι γλώσσῃ ποσάκις καὶ ὅσοι καταγελάσονται αὐτοῦ | Fatuo non erit amicus, et non erit gratia bonis illius : | ወዘልፈ፡ ኵሎሙ፡ የሐምዩኒ፡ ወይሥሕቁ፡ ዲቤየ። | 喫他飯食的人，口出惡言；這樣的人，多少次、多少人要譏笑他呢！ |
|---|
| 20:18 | ὀλίσθημα ἀπὸ ἐδάφους μᾶλλον ἢ ἀπὸ γλώσσης οὕτως πτῶσις κακῶν κατὰ σπουδὴν ἥξει | qui enim edunt panem illius, falsæ linguæ sunt. Quoties et quanti irridebunt eum ! | ይኄይስ፡ ትድኀፅ፡ ወትደቅ፡ ዲበ፡ ምድር፡ እምትድኀፅ፡ (በአፉከ፡)ወትደቅ፡ በልሳንከ፡ ከማሁ፡ ድቀ[ተ፡እኩይ፡]፡ ፍጡነ፡ ትመጽእ። | 在地上失足勝過在舌頭上失言；照樣，惡人的傾覆也必迅速臨到。 |
|---|
| 20:19 | ἄνθρωπος ἄχαρις μῦθος ἄκαιρος ἐν στόματι ἀπαιδεύτων ἐνδελεχισθήσεται | neque enim quod habendum erat directo sensu distribuit ; similiter et quod non erat habendum. | ወዘሰ፡ ይነብብ፡ በከመ፡ ረከበ፡ ያለስሕ፡ ርእሶ፡ ወአልቦ፡ ሞገሰ፡ ቃሉ፡ ውስተ፡ አፉሆሙ፡ ለአብዳን፡ ልሱሕ፡ ነገር። | 無恩的人如同不合時宜的故事，常在無學識之人的口中流傳。 |
|---|
| 20:20 | ἀπὸ στόματος μωροῦ ἀποδοκιμασθήσεται παραβολή οὐ γὰρ μὴ εἴπῃ αὐτὴν ἐν καιρῷ αὐτῆς | Lapsus falsæ linguæ quasi qui in pavimento cadens : sic casus malorum festinanter veniet. | ወውስተ፡ አፉሁ፡ ለአብድ፡ ይለስሕ፡ አምሳል፡ እስመ፡ ኢይነግራ፡ በጊዜሃ። | 出自愚人之口的箴言必被棄絕，因為他不會在合宜的時候說出來。 |
|---|
| 20:21 | ἔστιν κωλυόμενος ἁμαρτάνειν ἀπὸ ἐνδείας καὶ ἐν τῇ ἀναπαύσει αὐτοῦ οὐ κατανυγήσεται | Homo acharis quasi fabula vana, in ore indisciplinatorum assidua erit. | ወቦ፡ ለእመ፡ ከመ፡ ተጸነሰ፡ ዘይትመየጥ፡ ውስተ፡ ፍርሀተ፡ እግዚአብሔር፡ ወሎቱ፡ በሠናይ፡ ታዐርፍ፡ ነፍሱ። | 有人因貧乏而被攔阻不能犯罪，他在安歇時便不致良心不安。 |
|---|
| 20:22 | ἔστιν ἀπολλύων τὴν ψυχὴν αὐτοῦ δῑ αἰσχύνην καὶ ἀπὸ ἄφρονος προσώπου ἀπολεῖ αὐτήν | Ex ore fatui reprobabitur parabola : non enim dicit illam in tempore suo. | ወቦ፡ ዘበኀፍረት፡ ያሀጕል፡ ነፍሶ፡ ወበእበዲሁ፡ ይገድፍ፡ ነፍሶ። | 有人因羞怯而毀了自己的心靈，因愚昧的臉面而失喪了它。 |
|---|
| 20:23 | ἔστιν χάριν αἰσχύνης ἐπαγγελλόμενος φίλῳ καὶ ἐκτήσατο αὐτὸν ἐχθρὸν δωρεάν | Est qui vetatur peccare præ inopia, et in requie sua stimulabitur. | ወቦ፡ ዘበኀፍረት፡ ያስተሴፈዎ፡ ለማኅፈሩ፡(እንዘ፡ ኢይሁብ)፤ወእንበይነዝ፡ ጸላኤ፡ ይከውኖ፡ በከንቱ። | 有人因羞怯向朋友許下諾言，無故使他成為自己的仇敵。 |
|---|
| 20:24 | μῶμος πονηρὸς ἐν ἀνθρώπῳ ψεῦδος ἐν στόματι ἀπαιδεύτων ἐνδελεχισθήσεται | Est qui perdet animam suam præ confusione, et ab imprudenti persona perdet eam : personæ autem acceptione perdet se. | እኪት፡ ኀሳሩ፡ ለብእሲ፡ ሐሳዊ፡ ልሱሕ፡ ነገሮሙ፡ ለአብዳን። | 謊言在人身上是醜惡的污點，常在無學識之人的口中流傳。 |
|---|
| 20:25 | αἱρετὸν κλέπτης ἢ ὁ ἐνδελεχίζων ψεύδει ἀμφότεροι δὲ ἀπώλειαν κληρονομήσουσιν | Est qui præ confusione promittit amico, et lucratus est eum inimicum gratis. | ይኄይስ፡ ሰራቂ፡ እምሐስዎ፡ ወባሕቱ፡ ለክልኤሆሙ፡ ሞት፡ ደኃሪቶሙ፡ ወኀሳር። | 竊賊勝過慣常說謊的人，但這二者都要承受滅亡。 |
|---|
| 20:26 | ἦθος ἀνθρώπου ψευδοῦς ἀτιμία καὶ ἡ αἰσχύνη αὐτοῦ μετ’ αὐτοῦ ἐνδελεχῶς | Opprobrium nequam in homine mendacium : et in ore indisciplinatorum assidue erit. | እስመ፡ ሐሳዊ፡ ሰብእ፡ የኀስር፡ ወይትኀፈር፡ ለዝሉፉ። | 說謊者的品行是羞辱，他的羞愧常與他同在。 |
|---|
| 20:27 | ὁ σοφὸς ἐν λόγοις προάξει ἑαυτόν καὶ ἄνθρωπος φρόνιμος ἀρέσει μεγιστᾶσιν | Potior fur quam assiduitas viri mendacis : perditionem autem ambo hæreditabunt. | ዘጠቢብ፡ ውእቱ፡ በቃሉ፡ ይሰማዕ፡ ነገሩ፡ ወብእሲ፡ ጠቢብ፡ ያሰልጥ፡ ለመኳንንቲሁ። | 言語有智慧的人必使自己長進，明智的人必得權貴的喜悅。 |
|---|
| 20:28 | ὁ ἐργαζόμενος γῆν ἀνυψώσει θιμωνιὰν αὐτοῦ καὶ ὁ ἀρέσκων μεγιστᾶσιν ἐξιλάσεται ἀδικίαν | Mores hominum mendacium sine honore, et confusio illorum cum ipsis sine intermissione. | ዘይትጌበራ፡ ለምድር፡ ያዐብያ፡ ለክምረ፡ እክሉ፡ ወዘይፀመድ፡ መኳንንቲሁ፡ ይበቊዕ፡ ለርእሱ። | 耕種田地的人必堆高他的穀堆，討權貴喜悅的人必得不義之事的赦免。 |
|---|
| 20:29 | ξένια καὶ δῶρα ἀποτυφλοῖ ὀφθαλμοὺς σοφῶν καὶ ὡς φιμὸς ἐν στόματι ἀποτρέπει ἐλεγμούς | Sapiens in verbis producet seipsum, et homo prudens placebit magnatis. | አምኃ፡ ወሕልያን፡ ያዐውሮሙ፡ አዕይንቲሆሙ፡ ለጠቢባን፡ ወይፈፅም፡ አፉሆሙ፡ ወይመይጦሙ፡ ቃሎሙ። | 餽贈與禮物矇蔽智慧人的眼目，又如口上的籠套，止住責備。 |
|---|
| 20:30 | σοφία κεκρυμμένη καὶ θησαυρὸς ἀφανής τίς ὠφέλεια ἐν ἀμφοτέροις | Qui operatur terram suam inaltabit acervum frugum, et qui operatur justitiam, ipse exaltabitur : qui vero placet magnatis effugiet iniquitatem. | ጥበብ፡ ዘኅቡእ፡ ከመ፡ መድፍን፡ ክቡት፡ ምንት፡ እንከ፡ ረባሖሙ፡ ለክልኤሆሙ። | 隱藏的智慧、看不見的寶藏，這二者有什麼益處呢？ |
|---|
| 20:31 | κρείσσων ἄνθρωπος ἀποκρύπτων τὴν μωρίαν αὐτοῦ ἢ ἄνθρωπος ἀποκρύπτων τὴν σοφίαν αὐτοῦ | Xenia et dona excæcant oculos judicum, et quasi mutus, in ore avertit correptiones eorum. | ይኄይስ፡ አብድ፡ ዘየኀብእ፡ እበዲሁ፡ እምጠቢብ፡ ዘይከብት፡ ጥበቢሁ። | 隱藏自己愚昧的人，勝過隱藏自己智慧的人。 |
|---|
| 20:32 | — | Sapientia absconsa, et thesaurus invisus, quæ utilitas in utrisque ? | — | 隱藏的智慧、看不見的寶藏，這二者有什麼益處呢？ |
|---|